दिवसभराची धावपळ, वाढती स्पर्धा, कामाचा ताण आणि चाेवीस तास सक्रिय असणाऱ्या डिजिटल दुनियेने आधुनिक मानवाकडून त्याची सर्वात माैल्यवान संपत्ती, म्हणजेच शांत आणि सुखाची झाेप हिरावून घेतली आहे. परिस्थिती अशी झाली आहे की, लाेक थकलेले असूनही अंथरुणात पडून रात्रभर कुशी बदलत राहतात, पण झाेप येत नाही. अनेक लाेक रात्री उशिरापर्यंत माेबाईलवर रील्स पाहत राहतात आणि साेबतच असा विचारही करत असतात की, आपण झाेपले पाहिजे, अन्यथा दुसऱ्या दिवशी ऑफिसमध्ये त्रास हाेईल; तरीही त्यांना रात्री उशिरापर्यंत झाेप लागत नाही.
आजकाल अशी एक नाही तर अनेक कारणे आहेत, अनेक प्रकारच्या प्रवृत्ती आहेत, ज्यामुळे लाेकांसाठी पुरेशी झाेप घेणे हे आता एक स्वप्न बनले आहे. याच कारणामुळे आराेग्य तज्ज्ञांचे लक्ष आजकाल स्लीप याेगाकडे गेले आहे.
स्लीप याेगा किंवा निद्रा याेग हा याेगासनांद्वारे झाेप मिळवण्याचा असा एक उपाय आहे, जाे आजही गाढ झाेपेचा अनुभव देऊ शकताे.
म्हणूनच आज लाखाे लाेक शांत झाेपेसाठी स्लीप याेगाचा सराव करत आहेत.
स्लीप याेगा म्हणजे काय?
वास्तविक, स्लीप याेगा ही अशी याेग तंत्राची पद्धत आहे, जी झाेपण्यापूर्वी शरीर आणि मन शांत करण्यासाठी आवश्यक असते. यामध्ये प्रामुख्याने खालील गाेष्टींचा समावेश हाेताे दीर्घ श्वास घेण्याचा सराव (डीप ब्रीदिंग), याेग मुद्रा, हलकी स्ट्रेचिंग आसने, ध्यान (मेडिटेशन) आणि माइंडफुलनेस तंत्रे. खराेखरच, या सर्व तंत्रांचा उद्देश शरीराला आराम देणे आणि मज्जासंस्थेला (नर्व्हस सिस्टीम) विश्रांती घेण्याचे संकेत देणे हा आहे. तज्ज्ञांना ठाऊक आहे की, स्लीप याेगा झाेप जबरदस्तीने आणण्याचा प्रयत्न करत नाही, तर ती शरीराची नैसर्गिक झाेपण्याची प्रक्रिया विविध क्रियांद्वारे स्वस्थ आणि सहज बनवते.
माेठ्या संख्येने लाेक या समस्येशी झुंजत आहेत : वास्तविक, आज लाेक शारीरिक थकव्यापेक्षा मानसिकदृष्ट्या अधिक थकले आहेत. नाेकरीची अनिश्चितता, वाढती महागाई, त्यातून वाढणारा आर्थिक ताण, काैटुंबिक जबाबदाऱ्या आणि डिजिटल जीवनशैलीत सतत सक्रिय राहण्याची सक्ती, ही सर्व अशी कारणे आहेत ज्यामुळे आज लाेकांची झाेप उडाली आहे. स्लीप याेगा खऱ्या अर्थाने अशा समस्यांपासून सुटका मिळवून देताे.